In deze periode van het jaar heb ik precies 3 jaar geleden 4 vrienden verloren aan kanker en aanverwante ziekten. Ik ben zelf ook niet meer de jongste EN ben daarbij ontzettend blij dat ik nog wat te vertellen heb. Ik heb sinds 5 jaar met kanker te maken en leef nog. Maar sorry, ik heb niet te klagen. De ellende in de wereld is vele malen groter dan mijn ongerief in een klein wereldje, dat ik mijn invloedszone noem. En als ik dan daar even over mijmer komt religie om de hoek kijken. Niet om troost of verklaring te geven maar om me te ondersteunen in mijn emotionele en rationele zoektocht naar zingeving.
De wereld staat in brand. Dat weten we al zó lang, dat mensen er blind voor zijn geworden en ‘vrolijk’ verder leven. We hebben er alleen geen invloed op. Dat wisten we ook al zó lang! Terwijl vermogende mensen bezig zijn om zichzelf verder te verrijken, gaan mensen met minder invloed ‘gewoon’ dood, door honger ziekte en geweld. En hoe erg is dat? Ik denk zelf dat dat verschrikkelijk is en onmenselijk. Maar we kunnen er niks aan doen. Ik denk dus dat we de definitie van ‘menselijk’ moeten herdefiniëren.
Als u me vraagt om voorbeelden van hoe ik het begrip ‘menselijk’ wil definiëren hoef ik alleen maar om me heen te kijken. Dat Elon Musks communicatie netwerk Starlink minder goed functioneert voor Oekraïne en dus de Oekraïnse defensie in problemen brengt omdat de Amerikaanse regering (Trump en zijn vriendjes) baat heeft bij zetelwinst in Amerika tijdens de mid-terms ten koste van echte mensenlevens, is niet wat ik bedoel met ‘menselijk’.
Wat is ‘menselijk’?
Dat Netanyahu de berichtgeving over de oorlogsmisdaden in Gaza en de Westelijke Jordaanoever nepnieuws en linkse propaganda noemt en alle feiten in twijfel trekt noem ik niet echt ‘menselijk’. En dat de kolonisten de olijvenoogsten frustreren en vernielen en daarbij lokale bewoners en bezoekers ernstig mishandelen vind ik bepaald niet menselijk. Ik krijg langzamerhand de vrees dat we zelf niet meer weten wat menselijk is.
Uiteindelijk kom ik als theoloog dan toch uit bij religie
Nog een voorbeeld: Dat de Amerikaanse regering het ‘normaal’ vindt om door middel van chantage met ‘vrienden’ zaken te doen vind ik allesbehalve ‘menselijk’. Dat is zaken doen met de loop van een revolver op je voorhoofd en dat noem ik roof. Dat Trump daarbij importheffing als wapen gebruikt is ziek te noemen. Maar niet ziek genoeg kennelijk! Want afpersing is maar één stapje verder dan chantage. Ik wijs u graag naar wat er in Venezuela, Brazilië en andere Zuid-Amerikaanse landen gaande is. De VS komt kennelijk weg met massale genocide op Zuid-Amerikaanse vissers, die met een bootje worden gebombardeerd. Dat is een schending van elk mensenrecht. We zien massale moord zonder dat er een oorlogsverklaring is. Totaal onmenselijk en om zelf ziek van te worden!
Wat is dan WEL menselijk?
Vanochtend werd ik wakker met een zeer pijnlijk linker oog. Ik kon niet tegen het licht en het oog traande enorm als ik mijn ogen open deed. Diagnose: conjunctivitis, oogontsteking. Een oog open houden doet pijn en het voelt alsof er zand in je oog zit. En dat zette me aan het denken. Want de mens wil geen pijn hebben, wil geen oog richten op iets, als dat pijn doet. Ik realiseerde me ineens hoe pijnlijk zand in je oog is. En je ziet dan ook niks meer scherp.
Iemand zand in de ogen strooien is echt pijnlijk, omdat dat beoogt dat je misleid wordt. Dus de actie om iemand zand in de ogen te strooien is onmenselijk in mijn ogen. Het resultaat is dat je zelf meer weet (en dus meer macht hebt) dan de ander met als doel daar dan ook misbruik van te maken.
Uiteindelijk kom ik als theoloog dan toch gelukkig weer uit bij religie. In het christendom zijn de gebeurtenissen van de huidige tijd makkelijk terug te vinden in de kronieken en dus weten we dat wat zich nu voordoet al vaker gebeurde. Is dat een troost? Dat zou je je moeten afvragen inderdaad. Want, willen we wat veranderen of willen we berusten? Is berusting bijvoorbeeld voor jou de troost die je zoekt? Of wil je veranderen, en zo ja, sta dan op en organiseer jezelf!
Sta op en organiseer jezelf!